Ajax en aankopen: een slechte combinatie

Op het Internet bestaan er talloze interactieve voetbalsites waar supporters hun mening kunnen geven. Zo kwam ik laatst op een forum de opmerking tegen dat Ajax de laatste jaren te veel afhankelijk is geworden van aankopen uit de Nederlandse competitie. Ik kan niet anders zeggen dan dat ik deze mening deel. Het lijkt er de afgelopen seizoenen op dat Ajax zondags om zeven uur met het bord op schoot scout. Dit heeft een aantal bijzonder grote nadelen.

Het grootste nadeel is dat andere Nederlandse clubs de laatste jaren steeds beter onderhandelen. Clubs als FC Groningen en FC Twente weten dat Ajax vaak bereid is de hoofdprijs te betalen en dat een miljoen meer of minder geen rol speelt. Dit laatste is natuurlijk een direct gevolg van de enorme transferinkomsten van Ajax. Niet alleen zijn er grote klappers gemaakt de verkoop van Wesley Sneijder en Klaas-Jan Huntelaar aan Real Madrid, ook voor Ryan Babel is door Liverpool een vermogen betaald en zelfs voor Tom de Mul heeft toenmalig technisch directeur Martin van Geel (nu Roda JC) een aardig bedrag van Sevilla weten los te peuteren.

Een ander nadeel heeft ook te maken met de hoge transfersommen. Het altijd kritische publiek in de Amsterdam ArenA heeft, terecht, vaak hoge verwachtingen van een speler die miljoenen heeft gekost. Ook kennen de supporters deze spelers vaak al, en ook zij hebben natuurlijk kunnen zien dat de speler uitstekend functioneerde bij de betreffende club. Toch is de stap naar Ajax vaak net te hoog gegrepen voor deze spelers. Vaak wordt als oorzaak hiervan gegeven dat de druk van het moeten winnen deze spelers parten speelt. Er moet echter niet vergeten worden dat er ook buiten de voetballerij mensen zijn die niet kunnen aarden in de stad Amsterdam. Wellicht speelt dit bij sommige voetballers ook een rol bij het falen in het Ajax-shirt.

Natuurlijk blijken sommige aankopen een schot in de roos te zijn, bij sommige spelers in de subtop druipt de pure klasse er immers al vanaf. Toen de Uruguyaan Luis Suarez overkwam van FC Groningen verbaasde de hoogte van het bedrag mij, maar ik wist zeker dat hij een absolute aanwinst was. Nu blijkt Suarez inderdaad één van de weinige Ajacieden te zijn die constant op een hoog niveau presteert. Met zijn rommelige speelstijl is hij de verdedigers van de tegenpartij vaak veel te snel af en beslist hij menig wedstrijd in Ajax’ voordeel. Een nog hogere transfersom ligt Ajax dus in het verschiet.

Daarnaast moet er niet over het hoofd worden gezien dat als Ajax veel spelers bij één club weghaalt, dit vaak kwaad bloed zet bij zowel het bestuur als de supporters van die club. Dit kan direct en indirect negatieve gevolgen hebben. Hoewel de haat van andere supporters jegens de hoofdstedelingen vaak aandoenlijk is, heb ik de indruk dat de (jonge) spelers van Ajax niet goed om kunnen gaan met de grimmige sfeer in bijna alle stadions. Bovendien wordt het voor Ajax lastig om in de toekomst nog een keer zaken te doen met de betreffende club. Er zijn maar weinig clubs die Ajax tegenwoordig met open armen ontvangen.

Voor mij is het onbegrijpelijk dat subtoppers over een betere scouting lijken beschikken dan Ajax. Ajax komt af en toe ook met een onbekende naam uit de hoge hoed, maar deze spelers zijn vaak wel al bekender dan de spelers die door de subtop worden ontdekt. Een voorbeeld hiervan is Dario Cvitanich, die het de laatste tijd uitstekend doet. Cvitanich was echter al topscoorder van Argentinië toen hij naar Ajax kwam, terwijl FC Groningen Suarez vanuit het niets vanuit Uruguay naar Nederland haalde. Ook betaalde Ajax een aanzienlijk hoger bedrag voor Cvitanich dan Groningen voor Suarez. Opvallend is ook dat Ajax Markus Rosenberg goed genoeg bevond, terwijl in Zweden Afonso Alves naast hem in de voorhoede liep. SC Heerenveen twijfelde geen moment toen de mogelijkheid zich aandiende Alves te kopen, en Alves haalde zelfs het nationale elftal van Brazilië in het shirt van de Friezen. Door iets beter op te letten had Ajax doelpuntenmachine Alves kunnen kopen in plaats van de tegenvallende Rosenberg.

Al met al stelt de scouting van Ajax enorm teleur voor een topclub. Naast de bestuurlijke onrust is dit één van de hoofdoorzaken van het uitblijven de dertigste landstitel. Zelfs met het aantrekken van superscout Hans van der Zee, jarenlang succesvol voor concurrent PSV en ontdekker van onder andere Jefferson Farfan, is er naar het schijnt weinig verbeterd. Gelukkig voor Ajax zijn er twee lange transferperiodes ieder jaar en zal het huidige transferbeleid ooit weer een titel opleveren. Structureel zal er echter een complete verandering van het scoutingapparaat aan te pas moeten komen voor constante topprestaties van het eerste elftal.